Khi đưa tin nguyên Tổng Bí thư Đỗ Mười qua đời, BBC đối VOA chan chát

Khi đưa tin nguyên Tổng Bí thư Đỗ Mười qua đời, BBC đối VOA chan chát

 

Cuối tháng trước, cố Chủ tịch nước Trần Đại Quang đã từ trần lúc 10h05′ ngày 21/09/2018. Đêm cùng ngày, Nguyễn Xuân Diện và một số cá nhân chống đối khác đã đưa tin rằng nguyên Tổng Bí thư Đỗ Mười cũng vừa qua đời lúc 22h ngày 21/09. Nhân tin đồn đó, các nhà zân chủ mạng đã viết nhiều bài công kích cá nhân ông Đỗ Mười, qua đó gián tiếp công kích chế độ. Các bài này chủ yếu chế nhạo trình độ học vấn của ông Đỗ Mười, và nhắc lại rằng vào năm 1977, ông từng ký thông qua các chiến dịch “đánh tư sản”, “cải tạo Công Thương nghiệp”, gây nhiều hậu quả cho kinh tế miền Nam. Lúc 23h12′ ngày 01/10/2018, nguyên Tổng Bí thư Đỗ Mười đã qua đời, hưởng thọ 101 tuổi. Nhân đó, các nhà zân chủ mạng tiếp tục phát triển chủ đề trên một cách đa dạng hơn, chủ yếu theo 3 hướng.

Hướng thứ nhất là tỏ ra hả hê, vì cho rằng tin đồn tuần trước mà họ tung ra đã được cho là đúng.

Hướng thứ hai là kể lại những lần gặp ông Đỗ Mười, hoặc những “giai thoại” mà dân gian đồn đại về ông, để mô tả ông Mười như một người ít học, thô thiển, thiếu minh mẫn, nhưng lại bảo thủ và cực đoan về mặt chính trị.

Hướng thứ ba là “luận tội” ông Đỗ Mười. Chẳng hạn, VOA viết rằng ông Mười đã để lại 3 “di sản gây tranh cãi” – là khái niệm “Nhà nước Pháp quyền Xã hội Chủ nghĩa”; các chính sách “đánh tư sản”, “cải tạo Công Thương”, vùng “Kinh tế mới”; và “Hội nghị Thành Đô”. VOA cũng mô tả ông Mười như một người “thuộc thành phần bảo thủ của Đảng Cộng sản Việt Nam, với lập trường quyết liệt trong việc đánh đổ đế quốc và xóa bỏ bóc lột, cũng như kiên định đi theo con đường chủ nghĩa xã hội”.

Khác với VOA, BBC tiếng Việt đăng lời của 5 chuyên gia nước ngoài, để mô tả ông Đỗ Mười như một người “biết lắng nghe” thay vì hoàn toàn bảo thủ, thích tuân thủ các quyết định của tập thể và dư luận thay vì ra các quyết định độc đoán của cá nhân, và là “một trong những kiến trúc sư của Đổi Mới”. Khi khai thác chủ đề theo hướng này, BBC có thể chịu ảnh hưởng từ cuộc phỏng vấn ông Lê Đăng Doanh hôm 24/09. Trong cuộc phỏng vấn đó, Lê Đăng Doanh nói rằng chủ trương “Cải tạo Công Thương nghiệp” xuất phát từ tập thể lãnh đạo Đảng, ông Đỗ Mười chỉ là người chấp hành. Doanh cũng nói rằng sau khi được bầu làm Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng vào năm 1988, ông Đỗ Mười đã viết thư chúc doanh nghiệp làm ăn phát tài, phát triển kinh tế tư nhân; và đi tiên phong trong việc kêu gọi đầu tư từ Hàn Quốc.

Ông Vũ Quang Việt, một Việt kiều từng làm việc chung với ông Đỗ Mười, cũng đưa ra ý kiến tương tự BBC và Lê Đăng Doanh. Việt viết trên trang Bauxite Việt Nam rằng ông Đỗ Mười “biết lắng nghe” mình, nhờ đó đã thành công trong việc chống lạm phát và “Đổi Mới”.

Nhìn tổng thể, có thể thấy các bài viết cực đoan trong chủ đề này đang nhắm đến 3 mục đích. Một là công kích hình ảnh cá nhân của một cựu lãnh đạo Đảng và Nhà nước, qua đó công kích chế độ. Hai là khơi lại hận thù mà các chiến dịch “đánh tư sản”, “cải tạo công thương nghiệp” đã tạo ra. Ba là quảng cáo cho các mạng lưới đưa tin đồn như của Nguyễn Xuân Diện.

Tuy nhiên, nếu chọn đưa tin một cách đa chiều, dựa trên những nguồn uy tín như BBC tiếng Việt đang làm trong tuần này, ta sẽ thấy các chiến dịch “đánh tư sản”, “cải tạo công thương nghiệp” là di sản của một giai đoạn lịch sử, chứ không phải của một cá nhân lãnh đạo. Nhiều nhà zâm chủ mạng từng nhận định rằng trong giai đoạn đó, sự hận thù, nghi kị đã có ảnh hưởng không nhỏ đến các chính sách của quốc gia. Do đó, nếu giới zâm chủ tìm cách khơi lại những hận thù cũ, rồi dùng nó làm nhiên liệu cho thay đổi chính trị, thì họ sẽ tự mâu thuẫn với lời nói của mình. Mặt khác, họ sẽ tốn công vô ích, vì hận thù và tin đồn chỉ tàn phá xã hội, chứ không giúp cải thiện xã hội.

Mỗi công dân có quyền yêu, ghét các lãnh đạo Nhà nước dựa trên lợi ích và kỷ niệm riêng của mình. Tuy nhiên, trong các công việc chung như chính trị và lịch sử, chúng ta cần xem xét nhiều dữ kiện khác ngoài cảm xúc cá nhân. Nếu nhìn rộng, ta sẽ thấy ông Đỗ Mười là một lãnh đạo có năng lực, đã thực hiện một số chính sách gây tranh cãi do hoàn cảnh lịch sử, nhưng cũng đã sửa chữa sai lầm của mình để mở ra con đường mới cho quốc gia. Khi nhìn lại quãng đường đời của ông, chúng ta nên học hỏi kinh nghiệm, để suy nghĩ về những lựa chọn của chính mình, thay vì chỉ luận công – tội để ca ngợi hoặc đả kích.

Gửi một nhận xét của bạn về bài viết:

comments

Tags: VOA

About Author